Skip to Content

Palmzondag; Herdenking van Jezus’ Intocht in Jeruzalem en het Begin van de Goede Week

Palmzondag; Herdenking van Jezus’ Intocht in Jeruzalem en het Begin van de Goede Week

Palmzondag, ook wel Palmpasen genoemd, is een belangrijke christelijke feestdag die de triomfantelijke intocht van Jezus Christus in Jeruzalem herdenkt. Deze gebeurtenis markeert het begin van de Goede Week, de laatste week van de vastentijd, die eindigt met Pasen. In dit artikel verkennen we de betekenis van Palmzondag, de tradities die ermee gepaard gaan en hoe deze bijzondere dag in verschillende landen wordt gevierd.

De betekenis van Palmzondag

Palmzondag is de zesde en laatste zondag van de vastentijd. Het verhaal achter Palmzondag is te vinden in de vier evangeliën van het Nieuwe Testament, waarin wordt beschreven hoe Jezus Jeruzalem binnenreed op een ezel, terwijl de menigte Hem toejuichte en palmtakken op zijn pad legde. De menigte riep “Hosanna!”, wat in het Hebreeuws “red ons, wij bidden” betekent. Dit moment wordt gezien als de vervulling van profetieën uit het Oude Testament en markeert het begin van Jezus’ lijdensweg, die uitmondt in zijn kruisiging en opstanding.

Hoe heet de zondag voor Pasen?

De zondag voor Pasen wordt Palmzondag genoemd. Het is de zesde en laatste zondag van de vastentijd en het begin van de Goede Week.

Wat wordt er gevierd met Palmpasen?

Palmpasen, ook bekend als Palmzondag, viert de triomfantelijke intocht van Jezus Christus in Jeruzalem. De viering omvat vaak processies, het zegenen en uitdelen van palmtakjes of takken van andere bomen, en in Nederland het maken en dragen van Palmpasenstokken door kinderen tijdens speciale optochten.

Geschiedenis van Palmzondag

De viering van Palmzondag vindt zijn oorsprong in de vroege christelijke kerk. Het is gebaseerd op het verhaal in de evangeliën van Matteüs, Marcus, Lucas en Johannes, waarin Jezus op een ezel de stad Jeruzalem binnenrijdt. De menigte verwelkomde hem door palmtakken op de grond te leggen en “Hosanna” te zingen.

Christelijke Feestdag

Palmzondag is een belangrijke gebeurtenis in het christelijk geloof, omdat het het begin van de Goede Week en de laatste dagen van Jezus’ leven op aarde markeert. Het herinnert christenen eraan dat Jezus bereid was om te lijden en te sterven voor hun zonden, en het biedt een kans voor gelovigen om zich voor te bereiden op de viering van zijn opstanding op Pasen.

Palmzondag heeft een diepe symbolische betekenis voor christenen. Het symboliseert de nederige aard van Jezus, die als koning op een ezel reed in plaats van op een paard, wat traditioneel het dier van koningen was. De palmtakken symboliseren overwinning en vrede, en de menigte die Jezus verwelkomde, erkende zijn rol als de Messias.

Hoe heten de drie dagen voor Pasen?

De drie dagen voor Pasen maken deel uit van de Goede Week en hebben elk een specifieke naam. Ze zijn als volgt:

  • Witte Donderdag: herdenkt het Laatste Avondmaal van Jezus met zijn discipelen en de instelling van de Eucharistie.
  • Goede Vrijdag: herdenkt de kruisiging en dood van Jezus Christus.
  • Stille Zaterdag of Paaszaterdag: een dag van stilte en bezinning op het lijden en de dood van Jezus, terwijl men wacht op de viering van zijn opstanding op Paaszondag.

Het verband met de Joodse traditie

Palmzondag heeft ook een verband met de Joodse traditie. Jezus’ intocht in Jeruzalem vond plaats tijdens het Joodse feest van Pesach, een belangrijk feest dat de bevrijding van de Israëlieten uit de slavernij in Egypte herdenkt. Het gebruik van palmtakken tijdens de viering van Palmzondag is ook symbolisch voor de Joodse traditie, aangezien palmtakken deel uitmaken van de Loofhuttenfeestviering.

Waar wordt Palmzondag gevierd?

Palmzondag wordt gevierd door christenen over de hele wereld, zowel in de westerse als oosterse kerken. De vieringen kunnen variëren afhankelijk van de lokale tradities en culturen, maar ze hebben allemaal betrekking op de herdenking van de intocht van Jezus in Jeruzalem.

De viering van Palmzondag in Nederland

In Nederland wordt Palmzondag op verschillende manieren gevierd. De belangrijkste tradities zijn de processie, het gebruik van palmtakjes en het vieren van Palmpasen met speciale optochten.

Palmzondag en de Goede Week

Palmzondag luidt het begin van de Goede Week in, een periode van bezinning en voorbereiding op Pasen, het belangrijkste feest in het christendom. Gedurende de Goede Week vinden er verschillende belangrijke gebeurtenissen en vieringen plaats, zoals Witte Donderdag, Goede Vrijdag en Stille Zaterdag, die allemaal leiden tot de viering van de opstanding van Jezus op Paaszondag.

Palmzondag vieringen en tradities

Er zijn verschillende tradities en gebruiken die geassocieerd worden met Palmzondag. Deze omvatten het zegenen en uitdelen van palmtakken, het bijwonen van kerkdiensten, en het nemen van deel aan processies en optochten.

De processie

Tijdens de processie op Palmzondag dragen gelovigen palmtakjes of takken van andere bomen, zoals buxus of wilgen, die gezegend zijn door de priester. Deze takjes worden vaak thuis bewaard als een herinnering aan de gebeurtenissen die op Palmzondag worden herdacht. In sommige kerken wordt de processie nagebootst door een persoon die op een ezel rijdt en door de straten wordt geleid, terwijl de menigte palmtakken op de grond legt.

Tradities en gebruiken op Palmzondag

Palmzondag wordt over de hele wereld gevierd met verschillende tradities en gebruiken. Enkele van de meest voorkomende tradities zijn:

  1. Het zegenen van palmtakken: In veel kerken worden palmtakken gezegend en uitgedeeld aan de gelovigen. Deze takken worden vaak thuis bewaard als een herinnering aan de viering en als een zegen voor het huis.
  2. Processies: In veel landen vinden er op Palmzondag processies plaats, waarbij de gelovigen palmtakken of andere groene takken meedragen om de intocht van Jezus in Jeruzalem te herdenken. In sommige gevallen wordt er ook een beeld of icoon van Jezus op een ezel in de processie meegedragen.
  3. Palmpasenstokken: In Nederland is het een traditie voor kinderen om Palmpasenstokken te maken en te versieren. Deze stokken zijn kruisvormig en worden versierd met kleurrijke linten, groene takken, een broodhaantje en soms ook met vruchten, snoep en chocolade-eieren. Kinderen dragen hun Palmpasenstokken tijdens speciale optochten op Palmzondag.

Palmpasenstokken

In Nederland is het maken en dragen van Palmpasenstokken een populaire traditie op Palmzondag. Kinderen versieren kruisvormige stokken met kleurrijke linten, groen, broodhaantjes, en andere versieringen. De Palmpasenstok wordt vaak meegedragen in een speciale optocht, waarbij de kinderen zingend door de straten lopen.

Waarom een palmpasenstok?

De Palmpasenstok is een traditioneel symbool dat in Nederland wordt gebruikt tijdens de viering van Palmzondag. Het symboliseert het kruis waaraan Jezus werd gekruisigd en dient als een herinnering aan zijn lijden en opoffering. Het maken en dragen van Palmpasenstokken is een manier voor kinderen om deel te nemen aan de viering en de betekenis van de dag beter te begrijpen.

Hoe ziet een palmpaasstok eruit?

Een palmpaasstok is een kruisvormige stok die door kinderen wordt gemaakt en versierd ter viering van Palmzondag. Het kruis is meestal gemaakt van houten stokken die aan elkaar zijn bevestigd. De stok wordt versierd met kleurrijke linten, groene takken (vaak buxus of wilgen), het broodhaantje, en soms ook met vruchten, snoep en chocolade-eieren. De versieringen kunnen per regio enigszins variëren, maar het algemene ontwerp van de palmpaasstok blijft hetzelfde.

Waarom haan op palmpasenstok?

De haan op de Palmpasenstok is een broodhaantje, meestal gemaakt van zoet deeg, en heeft een symbolische betekenis. De haan staat voor waakzaamheid en wordt geassocieerd met het verhaal van Petrus, een van Jezus’ discipelen, die Jezus driemaal verloochende voordat de haan kraaide. Het broodhaantje herinnert ons aan de noodzaak om waakzaam te zijn in ons geloof en aan de vergeving die Jezus biedt.

Palmzondag vieringen in verschillende landen

In verschillende landen worden op Palmzondag unieke tradities en gebruiken gevolgd. Hier zijn enkele voorbeelden:

  • Spanje: In Spanje staan de Palmzondag-processies bekend om hun pracht en praal. De deelnemers dragen grote, met goud versierde palmpalmen, en sommige steden houden indrukwekkende parades met praalwagens die bijbelse taferelen uitbeelden. De processies zijn vaak onderdeel van de grotere Semana Santa-vieringen, die een week duren en culmineren op Pasen.
  • Italië: In Italië wordt Palmzondag ook wel ‘Domenica delle Palme’ genoemd. Hier is het gebruikelijk dat de paus de Mis op het Sint-Pietersplein in Rome voorgaat, waarbij hij palmtakken en olijftakken zegent. Na de Mis vindt er een processie plaats rond het plein. Veel Italianen nemen gezegende palmtakken en olijftakken mee naar huis en bewaren ze het hele jaar door als bescherming tegen onheil.
  • Filippijnen: Op de Filippijnen wordt Palmzondag gevierd met een vroege ochtendprocessie die ‘Palaspas’ wordt genoemd. Gelovigen dragen kunstig gevouwen palmtakken en laten deze zegenen door de priester. Deze gezegende palmtakken worden vervolgens thuis bewaard als bescherming tegen kwade geesten en natuurrampen.
  • Polen: In Polen wordt Palmzondag ‘Niedziela Palmowa’ genoemd en staat het bekend om de kleurrijke en indrukwekkende ‘palmy wielkanocne’, oftewel paaspalmen. Deze paaspalmen zijn gemaakt van gedroogde bloemen, grassen en wilgentakken en kunnen tot enkele meters hoog zijn. Er worden wedstrijden gehouden om te bepalen wie de mooiste en hoogste paaspalm heeft gemaakt.

Palmzondag en de moderne wereld

Hoewel Palmzondag een diepe religieuze betekenis heeft, zijn er in de moderne wereld ook enkele seculiere aspecten van de viering te vinden. Zo zijn er in sommige landen, waaronder Nederland, Palmpasenmarkten waar mensen ambachtelijke producten en etenswaren kunnen kopen.

Palmzondagvieringen over de hele wereld

Palmzondag wordt op verschillende manieren gevierd in landen over de hele wereld. In sommige landen, zoals Spanje en Italië, zijn er grootse processies en vieringen met veel pracht en praal. In andere landen, zoals de Filippijnen, wordt de dag gevierd met meer ingetogen ceremonies en gebeden. Toch is het gemeenschappelijke thema in al deze vieringen de herdenking van de intocht van Jezus in Jeruzalem en het begin van de Goede Week.

Het milieu en Palmzondag

In de afgelopen jaren is er meer aandacht gekomen voor de impact van Palmzondagvieringen op het milieu. Met name het gebruik van palmtakken kan leiden tot ontbossing en verlies van biodiversiteit. Als gevolg hiervan zijn sommige kerken en gemeenschappen overgestapt op het gebruik van duurzame en milieuvriendelijke alternatieven, zoals takken van inheemse bomen of herbruikbare kunststof palmtakken.

Avatar van Linda van Aken

Leave a comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *